Het Baikalmeer

Polly werd wakker op de vijfde ochtend en de wereld was water geworden.

De trein reed langs de zuidelijke oever van het Baikalmeer. De oever was een smalle strook van strand en bos tussen de rails en het water. Het water zelf vulde het hele raam van rand tot rand: niet zozeer een meer als wel een zee, behalve dan de perfecte stilte en de onmogelijke helderheid van de kleur, die een blauw was dat leek te beginnen ergens diep onder het oppervlak en omhoog te rijzen.

De visser, wiens naam Igor bleek te zijn, was al twee uur wakker. Hij stond bij het raam met een klein notitieboekje, iets schrijvend dat Polly niet kon zien. Hij draaide zich om toen ze naast hem op de reling ging zitten.

"Baikal," zei hij. "Heb je erover gelezen?"

Polly kantelde haar hoofd.

"Het is het diepste meer ter wereld," zei hij. "Zestienhonderdtweeënveertig meter op het diepste punt. Het diepste zoetwater op aarde. Het is ook het oudste meer. Vijfentwintig miljoen jaar oud. De meeste meren vullen zich na verloop van tijd met sediment. Baikal ligt in een slenk die nog steeds groeit. Het wordt elk jaar een paar centimeter dieper. De bodem zakt sneller dan het sediment het kan vullen."

Het meer buiten het raam was zo helder dat, kijkend naar beneden vanuit de rijdende trein, Polly rotsblokken op de bodem van het meer kon zien terwijl de kustlijn ondieper werd. De helderheid is tot veertig meter onder de juiste omstandigheden, zei Igor. In het diepe midden van het meer is het water het schoonste zoetwater op de planeet.

"Het bevat ook," zei Igor, bijna alsof hij iets opdreunde, "drieëntwintig procent van al het niet-bevroren zoetwater op aarde. Meer dan alle Noord-Amerikaanse Grote Meren samen. Het water in Baikal alleen, als het zou worden leeggepompt, zou elke mens op aarde vijftig jaar van drinkwater voorzien."

Polly keek naar het meer. Het zag er niet uit als drieëntwintig procent van iets. Het leek op één stil blauw ding.

De trein stopte bij een station genaamd Slyudyanka. Een kleine Russisch-orthodoxe kerk was zichtbaar vanaf het perron. Igor stapte uit. Hij schudde Polly's vleugelpunt met twee vingers, ernstig. "Drie dagen vissen," zei hij. "Dan naar huis." Hij zwaaide nog een keer door het raam en was weg.

De trein reed verder langs het meer. Nog drie uur lang volgde hij de oever. Polly bleef de hele tijd bij het raam. De bomen op de helling boven de rails waren Siberische dennen en lariksen. Een kleine houten kapel kwam voorbij. Een eenzame visser waadde in het ondiepe water met groene rubberen laarzen. Een groep zeehonden, Baikalzeehonden, stak hun koppen boven het oppervlak uit een kilometer van de kust. Ze zijn de enige puur zoetwaterzeehondensoort ter wereld. Ze worden nergens anders gevonden.

Polly dacht na over schaal. Een halve kilometer onder haar, op dit exacte moment, was water ouder dan haar soort. Daaronder, meer water, en daaronder, nog meer water, helemaal tot een diepte die zelfs bij volle middag niet verlicht zou worden. In dat water zat een kleine roze garnaal genaamd Epischura die nergens anders op aarde bestond, en die functioneerde, gezamenlijk, als het filtersysteem van het meer. Ze hielden het water helder. Ze hielden het al twintig miljoen jaar helder.

De trein reed. Het water bleef stil. De dag ging voorbij.